KINË- Kina testoi një raketë balistike me rreze të gjatë veprimi me një kokë bërthamore artificiale në Oqeanin Paqësor të hënën, lëshimi i parë i tillë në dy vjet. Raketa u lëshua nga një nëndetëse bërthamore kineze dhe dërgoi një kokë bërthamore artificiale në Oqeanin Paqësor.
Sipas mediave, nuk specifikohet se ku ra raketa, dhe lëshimi erdhi ndërsa udhëheqësit e Australisë dhe Fixhit njoftuan një traktat mbrojtjeje të ndërsjellë dhe një aleancë sigurie rajonale, e fundit në një seri marrëveshjesh që Canberra po bën me vendet ishullore të Paqësorit, të cilat shihen gjerësisht si përpjekje për të frenuar zgjerimin e Kinës në rajon.
Qeveritë në rajon u njoftuan për lëshimin pak para se të ndodhte.
Testi i mëparshëm, në shtator 2024, kur Kina lëshoi një raketë balistike ndërkontinentale që mbante një kokë bërthamore artificiale përtej Oqeanit Paqësor në ujërat pranë Polinezisë Franceze, ngriti shqetësime në rajon. Ishte hera e parë në më shumë se katër dekada që Kina kishte njoftuar publikisht një provë rakete balistike ndërkontinentale në rajonin e Paqësorit.
Winston Peters, ministri i jashtëm i Zelandës së Re, tha në një deklaratë se vendi ishte thellësisht i shqetësuar dhe se testi dukej të ishte pjesë e një modeli të përsëritur nga Kina.
"Zelanda e Re e konsideron këtë si një zhvillim të padëshiruar dhe shqetësues. Ne, ashtu si fqinjët tanë në vendet e tjera të Paqësorit, nuk kemi interes që Kina të përdorë Paqësorin Jugor si një terren testimi për aftësitë e saj raketore", tha ai.
Ministrja e Jashtme Australiane Penny Wong e quajti testin destabilizues për rajonin dhe tha se ai erdhi në kontekstin e ndërtimit të shpejtë ushtarak të Kinës, të cilit i mungon transparenca dhe siguritë në lidhje me qëllimet e saj që pret rajoni.
Qeveria japoneze tha në një deklaratë të hënën se shprehu shqetësim serioz për intensifikimin e aktiviteteve ushtarake nga Kina. Japonia i kishte kërkuar Kinës të rishqyrtonte lëshimin.
Në deklaratën e saj, qeveria kineze nuk specifikoi llojin e raketës që testoi.
Jeffrey Lewis, një studiues në Middlebury College në Vermont i cili studion modernizimin e armëve bërthamore të Kinës, tha se besonte se ushtria kineze ka të ngjarë të testonte JL-3, një raketë balistike ndërkontinentale (ICBM) të gjeneratës së re, e projektuar për t'u lëshuar nga nëndetëset. Kina e shfaqi raketën JL-3 në një paradë ushtarake në Pekin vitin e kaluar si pjesë e arsenalit të saj bërthamor në rritje. Testi i fundit sugjeron që lëshimet testuese të armëve bërthamore nga Kina do të përshpejtohen në vitet e ardhshme.
"Kjo sugjeron një epokë të re testimi, ku çdo sistem do të ketë momentin e tij të lavdisë. Historikisht, kinezët i kanë testuar ICBM-të e tyre më pak se vendet e tjera. Mendoj se kjo ishte për shkak të arsyeve politike, dhe tani kjo politikë ka ndryshuar, dhe mendoj se ata po ndjekin një qasje më testuese. Ata janë të gatshëm të paguajnë koston politike të kësaj në një mënyrë që nuk e kishin bërë në të kaluarën.",tha Lewis.
Testi i vitit 2024 ka të ngjarë të ketë përfshirë një raketë rrugore DF-31, e cila u lançua nga Hainan, një provincë ishullore në Kinën jugore, sipas një analize të publikuar nga Federata e Shkencëtarëve Amerikanë.
