SHBA- Vizitat e Benjamin Netanyahut në Uashington për takime me Donald Trump kanë ndjekur një model të njohur të cilat do të përfshijne deklarata të ngrohta, shfaqje publike mbështetjeje dhe mesazhe rreth marrëdhënies së ngushtë strategjike midis Shteteve të Bashkuara dhe Izraelit.
Sipas raportimeve të mediave të huaja, pesë muaj pas takimit të tyre të fundit, klima ka ndryshuar dukshëm. Bashkëpunimi i ngushtë që karakterizoi fillimin e luftës me Iranin i ka lënë vendin tensioneve, me presidentin amerikan që duket i bezdisur nga zgjedhjet e kryeministrit izraelit në një numër frontesh kritike.
Vizita e re e Netanyahut në Shtetet e Bashkuara është e shtata që kur Trump u kthye në Shtëpinë e Bardhë, më shumë se çdo udhëheqës tjetër i huaj. Këtë herë, megjithatë, ajo po zhvillohet në një moment veçanërisht kritik politik, ndërsa kryeministri izraelit po shkon drejt zgjedhjeve parlamentare të tetorit dhe kërkon të mbajë lidhje të forta me aleatin më të rëndësishëm të vendit të tij.
Vështirë për të siguruar takimin
Mësohet se, Netanyahu kishte javë që përpiqej të siguronte një ftesë për në Shtëpinë e Bardhë, me qëllimin kryesor për të informuar Trumpin rreth zhvillimeve të fundit rreth programit bërthamor të Iranit dhe për ta paralajmëruar atë që të mos bënte lëshime të reja diplomatike ndaj Teheranit.
Megjithatë, fillimisht, Trump u duk i pavullnetshëm për të caktuar takimin. Në fakt, sipas një zyrtari amerikan, ndihmësit e Shtëpisë së Bardhë kishin shprehur pakënaqësi me përpjekjet e palës izraelite për të ushtruar presion përmes rrjedhjeve të informacionit në shtyp, me qëllim që të krijonin përshtypjen se takimi ishte tashmë duke u zhvilluar.
Në fund të fundit, prania e të dyve në funeralin e senatorit Lindsey Graham krijoi mundësinë për takimin e shumëpritur. Megjithatë, një zyrtar i lartë i qeverisë amerikane këmbëngul se Trump mban një marrëdhënie të fortë me Netanyahun dhe e përshkruan presidentin amerikan si mikun më të madh të Izraelit.
Nga bashkëpunimi i ngushtë te mosmarrëveshjet
Kur të dy udhëheqësit u takuan shkurtin e kaluar, ata në thelb kishin hedhur themelet për një operacion të koordinuar ushtarak kundër Iranit. Sulmet fillestare u paraqitën si një shembull i bashkëpunimit ushtarak të pashembullt midis Uashingtonit dhe Tel Avivit.
Por, ndërsa lufta u zvarrit pa arritur qëllimin e përmbysjes së regjimit iranian, dallimet strategjike filluan të bëheshin të dukshme. Netanyahu donte të vazhdonte presionin ushtarak, ndërsa Trump kërkonte një mënyrë për t'u shkëputur nga konflikti.
Raportimet amerikane raportojnë se para se të fillonin operacionet, Trump ishte i bindur se konflikti do të ishte me kohëzgjatje të kufizuar. Në vend të kësaj, situata u zhvillua në një përballje të gjatë dhe të përgjakshme, gjë që shkaktoi pakënaqësinë e tij të fortë.
Netanyahu jep informacione të reja mbi Iranin
Gjatë takimit, kryeministri izraelit pritet të paraqesë prova të reja të inteligjencës mbi ndërtimin e kapaciteteve bërthamore dhe ushtarake të Iranit. Megjithatë, një burim izraelit beson se Trump nuk është i gatshëm të rifillojë një konfrontim ushtarak në shkallë të gjerë me Teheranin, të paktën deri në zgjedhjet e mesit të mandatit në Shtetet e Bashkuara në nëntor.
Mosmarrëveshje mbi Libanin, Turqinë dhe Arabinë Saudite
Sipas informacioneve, Trump i ka bërë presion Netanyahut që të kufizojë operacionet ushtarake kundër Hezbollahut në Liban. Në një telefonatë të zbuluar nga Axios, ai thuhet se i ka thënë atij se e gjithë bota e urren Izraelin tani për shkak të kësaj situate.
Në të njëjtën kohë, Uashingtoni dëshiron që forcat izraelite të tërhiqen nga zonat e Libanit, si dhe nga Gaza dhe Siria. Sipas burimeve izraelite, Netanyahu ia ka bërë të qartë kabinetit të tij se synon të kundërshtojë këtë perspektivë.
Pika të reja fërkimi janë gjithashtu planet e qeverisë amerikane për një shitje të mundshme të avionëve luftarakë F-35 në Turqi dhe marrëveshja e bashkëpunimit bërthamor që është në diskutim me Arabinë Saudite. Izraeli ka frikë se një zhvillim i tillë mund të kufizojë avantazhin e tij ushtarak në rajon ose të forcojë ambiciet bërthamore të shteteve të tjera të Lindjes së Mesme.
Rreziqet politike për Netanyahun
Para se të nisej për në Uashington, Netanyahu tha se do të diskutonte me Trumpin të gjitha çështjet e hapura, duke filluar me Iranin, duke theksuar se qëllimi i tij është si të sigurojë sigurinë e Izraelit ashtu edhe të zgjerojë rrethin e paqes në rajon.
Në të njëjtën kohë, ai po kërkon garanci amerikane se marrëveshjet e mundshme me Turqinë ose Arabinë Saudite nuk do të ndikojnë në superioritetin ushtarak cilësor të Izraelit, ndërsa dëshiron gjithashtu të promovojë një marrëveshje të re afatgjatë mbrojtëse me Shtetet e Bashkuara, e cila do të pasojë memorandumin e mirëkuptimit të epokës së Obamës.
Pavarësisht deklaratave të tij publike se mosmarrëveshjet me Trumpin janë vetëm të natyrës taktike, zyrtarët izraelitë pranojnë se u desh një kohë e konsiderueshme që takimi të finalizohej.
Rreziqet politike janë veçanërisht të larta për Netanyahun, pasi sondazhet e fundit tregojnë se ai nuk arrin shumicën parlamentare të nevojshme për të siguruar një mandat të ri në zgjedhjet e tetorit. Imazhi i një marrëdhënieje të ngushtë me Trumpin mbetet një nga asetet e tij më të rëndësishme politike përpara betejës zgjedhore.
