Ata ikën nga Irani 25 vjet më parë, me një fëmijë shtatëvjeçar në krahë dhe një jetë që po shembej pas tyre.
Babai, një ish-gazetar dhe fotoreporter, dhe vajza e tij Yasmin, përshkruajnë se si funksionon një regjim i bazuar në frikë, banditë dhe dhunë, si dhe çfarë po ndodh aktualisht në rrugët e Iranit.
Babai i Yasmin punonte si gazetar dhe fotoreporter në qytetin Rast, pranë Detit Kaspik. Në të njëjtën kohë, ai drejtonte një taksi për të plotësuar të ardhurat e tij. Ishte puna e tij në shtyp që e vuri në qendër të vëmendjes. Siç thotë ai, në Iran “nuk mund të shkruash asgjë pa e kontrolluar autoritetet”. Një raportim që regjimit nuk i pëlqeu ishte i mjaftueshëm për të filluar presionet, kërcënimet dhe në fund frikën për jetën e tij.
Përmes dëshmisë së tij, përshkruhet edhe jeta e përditshme e grave në Iran .
“Gratë vuajnë. Ato nuk mund të shkojnë as në gjykatë si burrat, nuk kanë të drejtë vote, shumë familje nuk i lejojnë vajzat të studiojnë. Është shumë e vështirë për një grua të divorcohet. Ajo nuk mund të dalë pa veshjen “e duhur”. Që nga klasa e parë, trupi duhet të jetë i mbuluar. Ajo nuk mund të kërcejë, të këndojë në publik, të jetojë lirisht.”
Arsyet që i detyruan të largoheshin përgjithmonë nga vendi ishin të shumta, por frika ishte faktori përcaktues. Ai përshkruan një moment që, siç thotë ai, e bëri të kuptonte se nuk kishte kthim pas.
“Kur hipa në taksi, policia më kërkoi të bëhesha bandit shteti. T’u tregoja se për çfarë flisnin njerëzit në taksi. Më jepnin një armë dhe para. Kështu mbahet ky shtet: me banditë. Ata janë kudo. Ajo që thua, ‘edhe muret kanë veshë’, përshtatet në mënyrë të përkryer aty.”
Megjithatë, për familjen kishte diçka tjetër: Yasmina e vogël. Ata nuk donin që ajo të rritej në këtë sistem, të përjetonte shtypjen me të cilën përballen gratë. Kështu që morën vendimin për t’u arratisur. Sot, Yasmina, e cila u largua nga Irani në moshën shtatë vjeç, përshkruan me tmerr atë që po ndodh në vend tani. Siç thotë ajo, gjatë demonstratave ka njerëz që filmojnë demonstruesit në mënyrë që policia t’i identifikojë dhe arrestojë ata.
“Ka një shtetrrethim. Ushtria po ecën përreth me armë dhe po i paralajmëron njerëzit përmes altoparlantëve të qëndrojnë në shtëpitë e tyre, përndryshe do të qëllohen.”
Për më shumë se një javë, komunikimi me të afërmit e tyre është pothuajse i ndërprerë.
“Nuk kemi mundur të flasim me ta për shtatë ditë. Interneti është ndërprerë, nuk mund të komunikosh as nga linjat fikse. Në shumë zona po ndërpresin edhe energjinë elektrike, po ngjiten në çati dhe po rrëzojnë antenat satelitore. Është një ndërprerje dhe izolim i plotë.”
Raportet që vijnë nga Irani janë tronditëse. Sipas Yasmin, mbi 10,000 njerëz janë arrestuar, ndërsa të vdekurit nuk po u dorëzohen familjeve të tyre.
“Po i mbajnë në çanta në depo. Për t’i dhënë trupat, ata kërkojnë mijëra euro, një shumë e madhe për iranianët, ose për të nënshkruar se i afërmi i ndjerë ishte paraushtarak dhe u vra nga protestuesit. Ka raportime se policia po i tall të afërmit dhe po u kërkon atyre të shkojnë me ëmbëlsira për të marrë trupat”.
Protestat e fundit, shpjegojnë ata, këtë herë u nisën nga tregtarët dhe dyqanxhinjtë. Pagat mbeten të njëjta, ndërsa çmimet janë rritur ndjeshëm. Paga bazë, siç thotë babai i Yasmin-it, është rreth 200 euro. “Ata nuk mund të blejnë as mish.” Shoqëria ishte aq e shtypur sa nuk kishte nevojë për shumë arsye për të dalë në rrugë. “Kur arrin në pikën ku ke humbur gjithçka, nuk ke më frikë. Ata duan lirinë dhe jetën e tyre përsëri.” Ajo flet me ankth për familjen e saj që është lënë pas. “Herën e fundit që fola me kushërirën time ishte tetë ditë më parë. Më thanë të mos flisja fare. E vetmja gjë që arriti të më thoshte ishte se ishte mirë. Frika mbretëron.” Ajo gjithashtu citon informacione rreth fëmijëve 10 dhe 12-vjeçarë që dyshohet se imituan protestuesit dhe u qëlluan nga ushtria. “Lutem që këto të jenë thashetheme, por kam frikë se janë të vërteta. Ata që janë atje duke vrarë nuk janë as iranianë, janë nga Siria dhe Iraku”.
